Programmeertermen in Unity — de basis

Wanneer je in Unity je eerste C#-script opent, zie je meteen een hoop nieuwe woorden: public, float, int, private… Het lijkt een geheimtaal, maar het zijn maar een handvol begrippen die telkens terugkomen. Leer ze één voor één kennen — daarna lees je code als een verhaaltje.

Waarom dit belangrijk is: Bijna élke regel code die je in C# in Visual Studio of Unity schrijft, gebruikt deze begrippen. Ze goed begrijpen bespaart je later een hoop verwarring.

1. Overzicht

Dit zijn de termen die je in deze les leert. Verderop krijgt elke term wat meer uitleg met een voorbeeld. Gebruik deze tabel gerust als spiekbriefje.

Term	Categorie	Wat het doet
variabele	Basis	een doosje met een naam waar je één waarde in bewaart
int	Datatype	hele getallen (bv. 3, 100)
float	Datatype	kommagetallen, altijd met een `f` (bv. 20.5f)
bool	Datatype	waar of niet waar (`true` / `false`)
string	Datatype	tekst, tussen dubbele aanhalingstekens
public	Toegangsmodifier	zichtbaar voor andere scripts én in de Inspector
private	Toegangsmodifier	verborgen, enkel voor het eigen script
commentaar	Basis	een notitie voor mensen die de computer negeert

2. Wat is een variabele?

Een variabele is een doosje met een naam waar je één waarde in bewaart. Je geeft het doosje een naam, en later gebruik je die naam om de waarde op te vragen of aan te passen.

Denk aan een doosje met het label score waarin het getal 5 zit. Overal waar je later score typt, bedoel je eigenlijk "de waarde die in dat doosje zit".

int score = 5;

Deze regel zegt: "Maak een doosje met de naam score, waar een heel getal in past, en stop er 5 in."

3. De datatypes

Een computer wil altijd weten wat voor soort waarde in een doosje zit: een getal? tekst? ja of nee? Dat noemen we het datatype. Dit zijn de vier die je in het begin het vaakst ziet.

3.1 int — gehele getallen

int (van integer) bewaart hele getallen, zonder komma. Perfect om dingen te tellen.

int levens = 3;
int score = 100;

Concreet: Je hebt 3 levens, niet 3,5 levens. Voor telbare dingen (levens, score, munten, kogels) gebruik je int.

3.2 float — kommagetallen

float bewaart getallen mét een komma. Handig voor waarden die vloeiend veranderen, zoals snelheid of tijd.

float snelheid = 20.5f;

Let op de f! Bij een float zet je altijd een kleine f achter het getal. Die f vertelt Unity: "dit is een float". Vergeet je hem, dan krijg je een foutmelding.

Denk aan het verschil zo: je score is een int (hele punten), maar je snelheid is een float (je kunt aan 20,5 rijden).

3.3 bool — waar of niet waar

Een bool (van boolean) kent maar twee mogelijke waarden: true (waar) of false (niet waar). Ideaal voor ja/nee-vragen.

bool isGameOver = false;
bool isAanHetSpringen = true;

Concreet: "Is het spel afgelopen?" → true of false. Een bool is als een lichtschakelaar: aan of uit, niets ertussen.

3.4 string — tekst

Een string bewaart tekst. Die zet je altijd tussen dubbele aanhalingstekens.

string spelerNaam = "Zelda";

Onthoud: de aanhalingstekens " " horen er altijd bij. "5" (met tekens) is tekst, terwijl 5 (zonder) een getal is — voor de computer een groot verschil!

4. public en private: wie mag aan het doosje?

Voor een variabele zie je vaak het woord public of private staan. Dat bepaalt wie de variabele mag zien en gebruiken.

public — het doosje staat open en zichtbaar. Andere scripts mogen erbij, én — heel handig in Unity — de variabele verschijnt in de Inspector, zodat je de waarde kunt aanpassen zonder je code te openen.
private — het doosje is afgesloten. Alleen het script zelf mag erbij; het verschijnt niet in de Inspector.

Analogie: public is als een briefje op de koelkast dat iedereen kan lezen en aanpassen. private is als een briefje in je afgesloten dagboek — alleen jij komt erbij.

public float snelheid = 20f;   // zichtbaar in de Inspector
private int score = 0;         // verborgen, enkel voor dit script

Goed om te weten: schrijf je geen van beide, dan behandelt Unity de variabele automatisch als private.

5. De vaste volgorde van een variabele

Een variabele schrijf je altijd in dezelfde vaste volgorde. Bekijk deze regel goed — elk gekleurd blokje is een deel:

public float snelheid = 20f ;

public Toegangsmodifier — wie mag erbij?
float Datatype — welk soort waarde?
snelheid Naam — hoe heet het doosje?
20f Waarde — wat zit erin?

En helemaal op het einde: een puntkomma ;. Die sluit bijna elke regel code af, zoals een punt aan het einde van een zin.

Tip: Onthoud de volgorde als een zinnetje: "Wie mag erbij, welk soort, welke naam, welke waarde?"

6. Nette namen geven (camelCase)

In Unity spreken we af dat een variabelenaam begint met een kleine letter, en bij elk volgend woord een hoofdletter krijgt. Dat heet camelCase.

float turnSpeed = 45f;        // ✅ correct
string playerName = "Zelda";  // ✅ correct
float TurnSpeed = 45f;        // ❌ begint met een hoofdletter

Waarom "camelCase"? De hoofdletters middenin lijken op de bulten van een kameel. Zo blijft een naam als turnSpeed goed leesbaar zonder spaties.

7. Commentaar: notities voor jezelf

Commentaar is tekst die de computer negeert. Het is bedoeld voor mensen: om uit te leggen wat je code doet.

// Dit is commentaar op één regel

/* Dit is commentaar
   over meerdere regels */

float snelheid = 20f; // mag ook achter een regel code

Tip: Goede commentaar legt uit waarom je iets doet, niet zomaar wat er staat. Je toekomstige zelf (en je klasgenoten) zullen je dankbaar zijn.

8. Samenvatting

Je kent nu de bouwstenen van bijna elke regel code die je in Unity schrijft: variabelen, de datatypes int, float, bool en string, de woorden public en private, de vaste volgorde van een declaratie, nette naamgeving en commentaar. Daarmee lees je een script al een pak vlotter.

Oefening: Schrijf zelf vijf variabelen: een int voor je leeftijd, een float voor je lengte in meter, een bool of je huiswerk af is, een string met je favoriete game, en een public float voor een snelheid. Let goed op de vaste volgorde en de puntkomma!